Supermarkten spelen een cruciale rol in wat we eten: maar liefst 70% van wat op ons bord ligt, komt uit de supermarkt. Je zou denken dat ze daarom helpen om gezondere keuzes makkelijker te maken. Maar helaas is dat niet het geval. Veel producten zijn ongezond, omdat ze te veel suiker, zout of ongezond vet bevatten. Bij de kassa ligt snoep vaak voor het grijpen. En van de aanbiedingen? Die bestaan volgens Superlijst voor 83% uit ongezonde producten. Denk aan koekjes, chips en frisdranken, vaak gepromoot met flinke kortingen of ‘twee voor de prijs van één’-deals.
Lidl doet het beter dan Albert Heijn
In Superlijst zijn de zeven grootste supermarkten onder de loep genomen. Wat blijkt? Budgetsupermarkten zoals Lidl en Dirk doen het verrassend genoeg beter dan marktleiders Albert Heijn en Jumbo. Lidl heeft bijvoorbeeld meer gezonde producten in de aanbieding. De biologische keten Ekoplaza komt als beste uit de test.
In 2018 maakten supermarkten binnen het Nationaal Preventieakkoord afspraken met de overheid om gezond eten en drinken te stimuleren. Uit onderzoek van Superlijst blijkt dat supermarkten nog steeds vooral ongezond eten aanbieden. Dit geldt voor het assortiment, de aanbiedingen en hoe de winkels zijn ingericht. Charlotte Linnebank, directeur van Questionmark, benadrukt de kloof tussen de beloften en de praktijk: “Sommige supermarkten zetten mooie doelen, maar de realiteit in de winkel spreekt die beloftes nog tegen. De grote vraag is hoe ze deze ambities gaan waarmaken”.
Waarschuwing voor de decembermaand
Voedingsdeskundige Leroy van de Ree, bekend van het instagram-account @Voedingsweetjes, reageert kritisch op de resultaten. “Je hebt meer kans op gezonde boodschappen bij een budgetsuper dan bij een gevestigde marktleider. Je bent gewaarschuwd, voor de decembermaand!” In december, de drukste maand in de supermarkten, worden consumenten nog meer dan anders overladen met aanbiedingen op koek, chocoladeletters en andere feestelijke maar ongezonde verleidingen.
Tijd voor actie: wat moet er gebeuren?
We weten allemaal dat ongezond eten niet goed voor ons is, maar de cijfers zijn ronduit schokkend. Elk jaar overlijden in Nederland 13.000 mensen door de gevolgen van ongezonde voeding, en maar liefst 330.000 kinderen hebben overgewicht. Gezondheidsfondsen vinden dat het echt anders moet en roepen de overheid op om in te grijpen.
“Zonder duidelijke regels blijft gezondheid een bijzaak,” zegt Diena Halbertsma namens de vier gezondheidsfondsen, die samenwerken binnen de Gezonde Generatie. “We willen dat kinderen gezond kunnen opgroeien. Maar als supermarkten ons continu verleiden met ongezond eten, maken ze dat bijna onmogelijk.” Uit eerder onderzoek van de Gezonde Generatie blijkt dat 72% va de de Nederlanders het belangrijk vindt dat supermarkten gezonde keuzes stimuleren.
Dus, wat moet er gebeuren? Denk aan een verbod op kindermarketing voor ongezonde producten en regels voor minder ongezond aanbod bij kassa’s en in de folders. Ook moet de hoeveelheid suiker, zout en vet in bewerkte voeding beperkt worden.